بزرگداشت شادروان محمدتقی دانشپژوه در کانون زبان فارسی
مراسم بزرگداشت شادروان محمد تقی دانشپژوه با حضور چهرههایی مانند آیتالله مصطفی محقق داماد، کامران فانی، عبدالله انوار، داوود موسایی، نوشآفرین انصاری، اکبر ایرانی و فریبا افکار، در کانون زبان فارسی برگزار شد.
شب «محمد تقی دانشپژوه»
صد و چهل و چهارمین شب از شبهای مجله بخارا بود که با همکاری مؤسسه فرهنگی هنری ملت، دایرهالعمارف بزرگ اسلامی، بنیاد موقوفات محمود افشار، گنجینه پژوهشی ایرج افشار و میراث مکتوب در ساختمان کانون زبان فارسی برگزار شد.
این مراسم همراه بود با افتتاح کتابفروشی آینده وابسته به بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار و به همین مناسبت این مراسم در دو بخش ارائه شد. در ابتدای این برنامه آیتالله مصطفی محققداماد در سخنان کوتاهی گفت: شادروان محمدتقی دانش پژوه. نام خودش را در کنار نام دانش و فرهنگ ایران حک کرده و لذا ماندگار شده است. در کشور ما شخصیت های معدودی هستند که با فرهنگ ایران عجین شدهاند. یکی از آنها ایشان و دوست مرحومشان استاد ایرج افشار است. این دو بزرگوار، دو عزیزی بودند که همواره در کنار کتاب و فرهنگ و دانش عمر خودشان را سر میکردند. دانش پژوه، فرهنگ اسلامی را دنبال
می کرد و شیفته فرهنگ اسلامی – ایرانی بود. مرحوم ایرج افشار نیز همانند خاندان بزرگش است، مرحوم دکتر محمود افشار که سرمایه و اموال و اندوخته های خودش را برای رفاه و اعتلای نام ایران گذاشت.
در ادامه داود موسایی، مدیر انتشارات فرهنگ معاصر در سخنانی ضمن ابراز خشنودی از افتتاح یک کتابفروشی در بنیاد موقوفات افشار، گفت: وضعیت کتاب و کتابفروشی در مملکت ما بسیار اسفناک است و با توجه به جمعیت ما آمارها بسیار پایین است.
در ادامه علی دهباشی در سخنانی کوتاه به معرفی محمدتقی دانشپژوه پژوهشگر فقید پرداخت و سپس عبدالله انوار در سخنانی در تجلیل از دانش پژوه گفت: زنده یاد محمد تقی دانش پژوه عمر خود را در خدمت کتاب گذاشت چرا که او به خوبی تشخیص داده بود که سر باید بر آستانی ساید که از باد و باران آن را گزندی نرسد و یا چون به بازار هستی هر جانداری برگزیده و با ارزش ترین متاع خود را آورد و آدمی نیز در این بازار با کتاب آید متاع او بر همه متاع ها برتری خواهد جست. چه متاع او متاعی است که برکشیدگان الهی آن را معجزه خدایی معرفی کرده و
فی المثل آیه «وأتوا بسوره من مثله» یکی از این معرفات است.
سپس نوش آفرین انصاری در سخنانی گفت: دکتر محقق نتوانست به مراسم بزرگداشت زندهیاد دانشپژوه بیاید ولی از من خواست که نکاتی را در مورد این استاد بزرگ عرض کنم؛ یکی نقش او در توسعه دانش اسلامی است چرا که دانشپژوه بسیاری از متون فقهی را از عربی برای فارسی زبانان ترجمه کرد. دوم مسئله تاریخ است که ایشان در این زمینه واقعاً متخصص بود.
پس از آن کامران فانی در سخنانی درباره دانشپژوه یادآور شد: حوزه کار استاد دانش پژوه، حوزه فهرست نویسی،نسخهشناسی وفهرست پژوهی بود و شاید از نظر گستردگی کار بینظیر باشد. جنبهای که معمولاً بر آن تکیه میشود و به حق هم تکیه میشود؛ نقش ایشان و شیفتگیاش به کتاب و فهرست نسخ خطی و زنده کردن آثار گذشته ما زیر نظر ایشان بود.
سپس اکبر ایرانی درباره آثار شیعی و زبان فارسی محمد تقی دانش پژوه چنین سخن گفت: مرحوم دانش پژوه افزون بر تألیف فهارس نسخههای خطی کتابخانههای بزرگ ایران، با همکاری ایرج افشار نشریهای به نام نسخههای خطی را نیز بنیان نهاد، تا مباحث مرتبط با فهرست نویسی در آن مطرح شده و فهرست مجموعه های کوچک نیز امکان چاپ یابد. وی در ترویج فهرستنگاری نسخ خطی به روش خاورشناسان اروپایی در میان مسلمانان (به ویژه در ایران) نقشی بسزا داشت؛ و به تشویق و پیشنهاد او بود که دو فهرست نگار برجسته نسخ خطی در دوره معاصر به تدوین کتابشناسی موضوعی نسخ خطی دست یازیدند: دکتر سید محمدباقر حجتی با تألیف فهرست موضوعی نسخههای خطی عربی کتابخانههای جمهوری اسلامی ایران (کشاف الفهارس)،و احمد منزوی با تألیف فهرست نسخههای خطی فارسی.
در بخشی دیگری از این مراسم، بخش هایی از یادداشتهای ایرج افشار درباره محمدتقی دانش پژوه برای حاضران قرائت شد و سپس قدرت الله پیشنماززاده درباره علاقه استاد دانشپژوه به کتاب سخن گفت و یادآور شد: خانه او در خیابان وزرا کوچه بیستم کوی گلبرک در دو طبقه پر از کتاب بود.کنارههای حیاط و حیاط خلوت هم جعبههای پر از یاداشتها و سیاههها و خبرها و کپیهای نسخهها و کتابها بود. همه کتابهای این خانه به مجموعه استاد مجتبی مینوی پیوست و ۶ هزار شماره آن کتابخانه را به خود اختصاص داد و گنجینه دانش پژوه نام یافت. او این دوستان نزدیکتر از جانش رابه جامعه فرهنگی ایران اهدا کرد.
در پایان این برنامه محمد
دانش پژوه فرزند استاد شادروان محمدتقی دانشپژوه از حاضران و سخنرانان و برگزار کنندگان این مراسم سپاسگزاری کرد و مجلداتی از سوی بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار توسط دکتر سید مصطفی محقق داماد به وی اهدا شد.
باغ ملی شهرستان تربت حیدریه